Έπειτα από τρεις και πλέον μήνες πολέμου με χιλιάδες νεκρούς, στη μεγάλη πλειονότητά τους στο Ιράν και στον Λίβανο, κοπιώδεις διαπραγματεύσεις κι αναρίθμητες αναστροφές του Ντόναλντ Τραμπ, οι ΗΠΑ και το Ιράν εντέλει ανακοίνωσε πως κατέληξαν σε συνεννόηση για τις αδρές γραμμές.

Οι πληροφορίες για το περιεχόμενό της βγαίνουν με το σταγονόμετρο, πάντως και το κείμενο είναι «πολύ γενικό» και δεν εκτείνεται παρά σε «μιάμιση σελίδα», όπως το έθεσε ο αμερικανός αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς μιλώντας στο CNN.

Πριν καν από την υπογραφή της συμφωνίας-πλαισίου, διαπιστώνονται τα πρώτα αποτελέσματα, σύμφωνα με την ιρανική διπλωματία. Ο αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών, που είχε επιβληθεί τη 13η Απριλίου, σε αντίποινα για το κλείσιμο του στενού του Ορμούζ έπειτα από το ξέσπασμα της ένοπλης σύρραξης στα τέλη Φεβρουαρίου, πλέον έχει αρθεί.

Τρία πολύ μεγάλα δεξαμενόπλοια μεταφοράς αργού (VLCCs) της ιρανικής κρατικής επιχείρησης National Iranian Tanker Company (NITC), φορτωμένα με συνολικά 4,8 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου, πέρασαν την περίμετρο του αποκλεισμού, ανέφερε μέσω X η εξειδικευμένη υπηρεσία παρακολούθησης των θαλάσσιων μεταφορών TankerTrackers.

 Νωρίτερα, η ιρανική κρατική τηλεόραση είχε ανακοινώσει πως πλέον τα ιρανικά δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν πετρέλαιο έχουν ξαναρχίσει δρομολόγια.

 Ο Ντόναλντ Τραμπ ανήγγειλε πως το στενό του Ορμούζ θα ανοίξει ξανά «πλήρως» μεθαύριο, μετά την υπογραφή. Το κλείσιμό του προκάλεσε παράλυση των μεταφορών υδρογονανθράκων διά θαλάσσης κι απογείωσε τις τιμές του πετρελαίου στις αγορές.

 Χθες πάντως η τιμή του βαρελιού του Μπρεντ Βόρειας Θάλασσας, ποικιλίας αναφοράς, έπεσε κάτω από τα 80 δολάρια, για πρώτη φορά από τον Μάρτιο. Περί τις 06:30 (ώρα Ελλάδας), υποχωρούσε κατά 0,32%, στα 78,81 δολάρια.

Πωλήσεις αργού

Η Wall Street Journal, επικαλούμενη πηγές της, ανέφερε ότι η Ουάσιγκτον έδωσε το πράσινο φως στην Τεχεράνη να αρχίσει να διαθέτει προς πώληση το πετρέλαιό της στις αγορές «αμέσως», στο πλαίσιο της συμφωνίας-πλαισίου και, για να τη διευκολύνει, προχωρά στην άρση κυρώσεων στα πεδία των τραπεζικών συναλλαγών και των μεταφορών.

Ωστόσο συνεχίζουν να υπάρχουν αβεβαιότητες όσον αφορά τη διαχείριση του στενού του Ορμούζ. Το Ιράν δεν έχει σκοπό την επάνοδο στο status quo ante, στην προπολεμική κατάσταση, αντίθετα εννοεί να εισπράττει τέλη για «υπηρεσίες» που προσφέρει στα πλοία, ενώ η κυβέρνηση Τραμπ θέλει οι διελεύσεις να επιτρέπονται ατελώς.

Σε άρθρο του στο περιοδικό Time, ο Άλι Βαέζ, του International Crisis Group, εκτιμά ότι η συμφωνία-πλαίσιο δεν αποτελεί «σημαντική πρόοδο με την ευρεία έννοια του όρου», καθώς δεν συμφιλιώνει τα ασυμβίβαστα αφηγήματα» της μιας και της άλλης πλευράς, ούτε ρυθμίζει «τη διένεξη» για το ιρανικό πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας, ούτε εγκαθιδρύει «νέα περιφερειακή τάξη πραγμάτων».

Αλλά «προσφέρει χώρο αναπνεύσει η αμερικανική διπλωματία» και να παραμερίσει τη βία που λίγο έλειψε να τη θάψει».

Η τελετή υπογραφής αναμένεται να γίνει μεθαύριο σε πολυτελές ξενοδοχείο στο Μπίργκενστοκ, όρος πάνω από τη λίμνη της Λουκέρνης (κεντρικά), ενημέρωσε το Γαλλικό Πρακτορείο η κυβέρνηση της Ελβετίας.

Παρόντες θα είναι ο επικεφαλής διαπραγματευτής του Ιράν, ο πρόεδρος του κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ, και ο αμερικανός αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς, ενώ δεν έχει αποκλειστεί να πάει ο αμερικανός πρόεδρος Τραμπ, που δεν βρίσκεται μακριά από εκεί, στην όχθη της λίμνης Λεμάν -- συμμετέχει στη σύνοδο της G7 στην Εβιάν.

Αμέσως μετά αναμένεται να ξεκινήσει ο πρώτος κύκλος των συνομιλιών για την επίτευξη «οριστικής συμφωνίας», σύμφωνα με τον ιρανό υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί.

Οι διαφωνίες είναι πολλές και οι αποκλίσεις πελώριες. Ειδικά για το πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας του Ιράν και για τις αμερικανικές κυρώσεις που προκαλούν ασφυξία στην ιρανική οικονομία.

Οι συνομιλίες διεξάγονται σε ατμόσφαιρα αμοιβαίας δυσπιστίας -- την προηγούμενη φορά άλλωστε, διακόπηκαν όταν εξαπολύθηκαν οι καταιγιστικοί αμερικανοϊσραηλινοί βομβαρδισμοί εναντίον του Ιράν την 28η Φεβρουαρίου.

Υπάρχει «παθητικό δεσμεύσεων αθετημένων, ανεφάρμοστων, εγκαταλελειμμένων, όλα αυτά τα κρατάμε στο μυαλό μας», είπε ο κ. Αραγτσί.

Ο επικεφαλής της ιρανικής διπλωματίας επέμεινε ακόμη χθες στη σημασία που δίνει η Τεχεράνη στον τερματισμό των εχθροπραξιών στον Λίβανο ανάμεσα στον στρατό του Ισραήλ και το κίνημα Χεζμπολά, που πρόσκειται στο Ιράν.

Ο επικεφαλής του κινήματος ευχαρίστησε για την υποστήριξή της την Ισλαμική Δημοκρατία.

Αλλά στο Ισραήλ, όπου η αμερικανοϊρανική συμφωνία αφήνει πικρή γεύση, ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου προειδοποίησε ότι ο στρατός θα μείνει στον Λίβανο, τη Συρία και στη Λωρίδα της Γάζας «για όσο χρειαστεί».

Χθες τέσσερις άνθρωποι σκοτώθηκαν σε ισραηλινά πλήγματα στον νότιο Λίβανο, σύμφωνα με το επίσημο πρακτορείο ειδήσεων ANI. Ο ισραηλινός στρατός ανέφερε πως εξαπολύθηκαν σε αντίποινα για εκτοξεύσεις ρουκετών από τη Χεζμπολά.

Ο στρατός του Ιράν απείλησε με «σκληρή τιμωρία» το Ιράν αν δεν σταματήσει τους βομβαρδισμούς του στον Λίβανο, με ανακοίνωσή του που μεταδόθηκε από την κρατική τηλεόραση IRIB.